Жұмыс беруші төлемесе

1. Шарт бірінші жұмыс күніне дейін жасалуы тиіс

ҚР Еңбек кодексінің 33-бабының 3-тармағы: жұмысқа жіберу тек еңбек шарты жасалғаннан кейін мүмкін. «Ертең шық, кейін рәсімдейміз» десе — жұмыс беруші бір теңге төлемей тұрып заңды бұзды. Шартты жұмысты бастар алдында сұра, кейін емес.

Бәрін сақтап қой: шарттың данасын, хат алмасуды, өзің өтінім берген хабарландыруды, сені жалдаған адамның аты мен нөмірін. Онсыз дәлелдейтін ештеңе болмайды.

2. Өзіңді Enbek HR-дан тексер

Қазақстанда еңбек шарттары бірыңғай есепке алу жүйесінде (ЕЕШЕЖ) тіркеледі. Өз шартыңды enbek.kz жеке кабинетінде және Enbek HR қосымшасында көресің. Бұл дәлел мемлекетте сақталады — жұмыс беруші де, біз де оны алып қоя алмаймыз.

Шарт ол жерде болмаса — бұл жұмыс берушінің бөлек бұзушылығы, әрі 2026 жылғы 12 наурыздан бастап шартты ЕЕШЕЖ-ге енгізбегені үшін айыппұл салынады. Жұмыстың алғашқы аптасында тексер, ақша төленбей қалғанда емес.

3. Алдымен — жазбаша

Жұмыс берушіге хабарлама немесе пошта жаз: қанша қарыз, қай күндер үшін және қай күнге дейін төлемді күтесің. Хат алмасу — дәлел. Ауызша әңгіме дәлел болмайды.

4. Кешіктіргені үшін өсімпұл төленеді

ҚР Еңбек кодексінің 113-бабы: кешіктірілген әр күн үшін жұмыс беруші өсімпұл төлеуге міндетті — қарыз сомасынан жылдық Ұлттық Банктің базалық мөлшерлемесінің 1,25 еселенген мөлшерінде. Ол бірінші мерзімі өткен күннен басталып, қарызбен бірге төленеді.

Беттің төменгі жағында калькулятор бар: соманы және төленуге тиіс күнді енгіз — өсімпұлды есептеп, формуланы көрсетеді.

5. Вакансия бізде болса — бізге шағымдан

Вакансияны жұмыс беруші тікелей бізде орналастырса, астында «Шағымдану» батырмасы болады: шағым JumysTAP әкімшісіне түседі, жұмыс беруші кім шағымданғанын білмейді. Біз вакансияны алып тастап, компанияның алаңға кіруін жаба аламыз, бірақ төлеуге мәжбүрлей алмаймыз — ақша біз арқылы өтпейді. Хабарландыруда «Интернеттен» белгісі болса, дереккөз сайтына шағымдан.

6. Еңбек инспекциясына өтініш

Бұл жұмысты қайдан тапқаныңа қарамай жұмыс істейді. Өтініш e-Otinish порталы арқылы онлайн беріледі, инспектор тексеру жүргізіп, жұмыс берушіге төлеу туралы міндетті нұсқама бере алады. Дайын мәтін осы беттің төменгі жағында жиналады — өрістерді толтырып, көшіріп ал.

7. Сот және мерзімдер

ҚР Еңбек кодексінің 160-бабы төлем дауы үшін бұзушылық туралы білген күннен бастап бір жыл береді. Уақыт көп, бірақ шексіз емес.

Әдетте заң сотқа дейін келісім комиссиясынан өтуді талап етеді (159-бап), бірақ шағын және микрокәсіпорындарда ол құрылмайды — ал жасөспірімдерді жалдайтындардың барлығы дерлік ЖК мен шағын ЖШС. Яғни көбіне бірден сотқа баруға болады.

Бұл заң консультациясы емес

Әр жағдай жеке, мұндағы мәтіндер мен есептер — дайын сот шешімі емес, бастама ғана. Сома елеулі болса немесе жұмыс беруші сөйлеспесе, заңгерге не еңбек инспекциясына жеке бар.

Саған төлемесе — жалғыз шешпе. Бізге айт: жұмыс берушіге жазамыз, ол үндемесе еңбек инспекциясына өтініш дайындап, соңына дейін жүргіземіз. Интернеттен алынған хабарландырулар бойынша да қабылдаймыз.

Төлемеу туралы айту

Қарызды есепте және өтінішті жина

Өрістерді толтыр — калькулятор ҚР ЕК 113-бабы бойынша өсімпұлды есептейді, ал төменде еңбек инспекциясына дайын өтініш мәтіні жиналады.

Бәрі сенің браузеріңде есептеледі: аты-жөнің, жұмыс беруші және сомалар бізге жіберілмейді, ешқайда сақталмайды.

Саған қанша қарыз, ₸

Қашан төленуге тиіс еді

Базалық мөлшерлемені өзгерту

Ұлттық Банктің базалық мөлшерлемесі, жылдық %

Әдепкі — 04.09.2026 жағдайы бойынша мөлшерлеме. Ұлттық Банк өзгерткен болса, мына жерден қара: nationalbank.kz

Еңбек инспекциясына өтініш

Өрістерді толтыр — мәтін өзі жиналады. Оны көшіріп, e-Otinish өтінішіне қой.

Атың

Қала

Жұмыс беруші (хабарландыруда не шартта қалай аталса)

Кім болып жұмыс істедің

Жұмыс басталған күн

Жұмыс аяқталған күн

Менімен жазбаша еңбек шарты жасалды

В государственную инспекцию труда

От: —
Город: —

ОБРАЩЕНИЕ о невыплате заработной платы

С — по — я выполнял(а) работу «—» у работодателя: —.
Письменный трудовой договор со мной заключён не был, хотя согласно пункту 3 статьи 33 Трудового кодекса Республики Казахстан допуск к работе возможен только после его заключения.

Оплата в размере 0 ₸ должна была быть произведена —. На день подачи обращения оплата не произведена, просрочка составляет 0 дн.

Согласно статье 113 Трудового кодекса Республики Казахстан за период задержки платежа подлежит выплате пеня. По базовой ставке Национального Банка 16.25% годовых её размер на день подачи обращения составляет ориентировочно 0 ₸.

ПРОШУ:
1. Провести проверку по факту невыплаты заработной платы.
2. Выдать работодателю предписание о выплате задолженности и пени.
3. Дать оценку допуску к работе без заключения письменного трудового договора.

Дата: 22.09.2026

e-Otinish ашу

Бұл материал ақпараттық сипатта, заңгер кеңесін алмастырмайды.